
Wie heeft 15 mantelzorgers?
In vele onderzoeken en rapporten lezen we dat er nu 15 actieve mantelzorgers per zorgvrager zijn. En dat dit aantal in 2040 gezakt zal zijn naar 6 wat voor grote problemen zal zorgen. Maar waar komen deze cijfers vandaan? Waar zijn ze op gebaseerd? En welk doel dienen deze cijfers?
Wij kennen zelf namelijk niemand die 15 mantelzorgers heeft. Als we in onze eigen omgeving rondkijken en rondvragen, dan zien we nergens zo’n grote groep die liefdevol één zorgvrager ondersteunt. Misschien kijken we niet goed of kijken we verkeerd.
Maar het lijkt dat zelfs 6 mantelzorgers per zorgvrager al niet realistisch is. Niet pas in 2040. Gewoon nu in 2023. We horen te veel verhalen van mensen die het alleen moeten doen of met een heel klein clubje. Dus waar komen deze cijfers vandaan? Waarschijnlijk is er ergens een rekenkundig model die het aantal mantelzorgers en kinderen afzet tegen het aantal zieken of zorgvragers.
Dus vragen wij ons oprecht af waar deze cijfers vandaan komen en voor welk doel deze cijfers gebruikt worden. Want wie heeft er baat bij om een rooskleurige huidige realiteit te schetsen en te dreigen met toekomstige dalende cijfers? Het kan zo maar zijn dat er beleid gemaakt wordt op basis van deze getallen en dat er verkeerde keuzes worden gemaakt. Want met 15 actieve mantelzorgers per zorgvrager lijkt er geen noodzaak te zijn om vol in te zetten op het welzijn van mantelzorgers.
Maar goed, misschien zien we het verkeerd en is de werkelijkheid anders. Daarom zijn we erg benieuwd naar jullie ervaringen en inzichten. Ben je zelf onderdeel van een grote groep mantelzorgers of ken je zo’n grote groep? Of heb je ooit gehoord dat iemand zoveel mantelzorgers heeft? Laat het ons even weten. Dank je wel!
Toen mijn man thuis woonde moest ik mensen inhuren als ik eens weg wilde. Heel in het begin hielpen vrienden nog wel. Maar na half jaar niet meer. Mijn man z’n broer woont ruim twee uur rijden verderop en zijn vader is 83. Dus eigenlijk maar 1 mantelzorger en onze zoon van toen 12. Nu woont hij begeleid. Maar nog steeds ben ik meerdere keren per week nodig.
dit is weer een geldbusiness. Als ieman d 15???? mantelzorgers om zich heen heeft, hoeft er geen personeel bij. Ik heb zelf in de zorg gewerkt, nooit geen 15 mantelzorgers voor 1 persoon gezien en nu zorg ik voor mijn dementerende man en doe ik het met mijn dochter=dus 2. Laten ze eens een dag meelopen!!!! Ik word hier boos om. en waar wordt dat op gebaseerd? Ja, wij zijn wel goedkope krachten, dat wel.
Omdat de getallen (15 mantelzorgers per zorgvrager nogal onrealistisch over kwamen was dat voor mij een reden om eens na te gaan hoe men aan deze cijfers komt. En waarempel… De onderzoeken die hier aangehaald worden zijn een staaltje van “There are lies, there are big lies and there are statistics.”
Het eerste onderzoek dat op de site van het Sociaal Cultureel planbureau staat worden ook de getallen genoemd van 15 mantelzorgers per zorgvrager op dit moment en in 2040 slechts 6 mantelzorgers per zorgvrager. Het zijn nogal grove overschattingen die de urgentie dat er een groot probleem gaat ontstaan op het gebied van de mantelzorg ontkent.
Daarom heb ik ook maar eens gezocht naar het brondocument waarin de getallen van 15 mantelzorgers per zorgvrager nu en 6 mantelzorgers per zorgvrager in 2040.
Bij het lezen ervan wordt mijn vermoeden bevestigd: er wordt een rekenmethode toegepast die totaal niet realistisch is.
In het rapport van De Jong en Kooiker (2018) wordt de rekenmethode toegelicht. Het rekenmodel wordt aangeduid als Old Older Oldest Ratio. Dit rekenmodel werkt als volgt: Het aantal mensen in de leeftijd van 50-75 jaar wordt gedeeld door het aantal mensen van 85 jaar en ouder. Voor de 1975 kwam deze rekensom voor Nederland uit op 30. Daaruit werd de conclusie getrokken dat er dus 30 mantelzorgers beschikbaar zijn voor één 85-plusser. Dezelfde berekening voor 2015 leverde op dat er dan 15 mantelzorgers beschikbaar zijn voor één 85-plusser. Echter het gaat hier om potentiële mantelzorgers en niet het gemiddeld aantal mensen dat mantelzorg verleent. Eigenlijk zeggen deze rekenaars heel simpel gezegd het volgende: als er in 2015 in één straat één bewonder was van 85 jaar of ouder waren er in diezelfde straat 15 mensen beschikbaar om mantelzorg te verlenen. Het zal duidelijk zijn dat de raming van 6 potentiële mantelzorgers voor één 85-plusser te rooskleurig is.
In het rapport “Toekomstverkenning mantelzorg aan ouderen in 2040” worden deze cijfers klakkeloos overgenomen…
De realiteit is echter heel erg anders:
1. mantelzorg wordt niet alleen aan mensen van 85 jaar en ouder verleend, maar ook aan mensen die jonger zijn dan 85 jaar en zelfs aan kinderen.
2. niet iedereen is in staat om mantelzorg te verlenen, omdat mensen tussen de 50-75 jaar ook zelf zorgvrager kunnen zijn.
3. door de verhoging van de pensioenleeftijd zijn de mensen tussen 50-67 jaar in principe niet beschikbaar voor mantelzorg.
4. voor het verlenen en accepteren van zorg moet er een werkbare relatie zijn tussen zorgvrager en zorgverlener.
5. niet iedereen is bereid en betrouwbaar genoeg voor een zorgvrager (in een kwetsbare situatie) zorg te verlenen.
Dit zijn zomaar vijf argumenten die ik gelijk op tafel kan gooien om dit rapport als onbruikbaar te kwalificeren voor schattingen (volksgezondheidstoekomstverkenning mantelzorg) voor de benodigde en beschikbare mantelzorg. Ik hoef niet eens veel moeite te doen om meer argumenten op tafel te gooien om dit rapport als onbruikbaar naar de prullenmand te verwijzen.
Het geld dat aan deze onderzoeken is uitgegeven had beter kunnen worden gebruikt… bijvoorbeeld aan uitbreiding van zorgmedewerkers.
Het is slechts een kleine denkstap om de conclusie te trekken dat de urgentie om dit probleem aan te pakken een MARSHALL-plan vereist waar Marshall zelf ongelooflijk trots op had kunnen zijn.
Al met al tijd om de noodklok te luiden maar voordat er nog meer mantelzorgers door hun hoeven gaan zakken.
Bronnen:
Kooiker S., De Jong A., Verbeek-Oudijk D., De Boer A. (2019). Toekomstverkenning Mantelzorg aan ouderen in 2040. Een verkenning van de regionale ontwikkelingen voor de komende 20 jaar. Uitgave van Sociaal en Cultureel Planbureau te Den Haag.
De Jong A. en Kooiker S. (2018). Regionale ontwikkelingen in het aantal potentiële helpers van oudere ouderen tussen 1975 -2040. Achtergrondstudie. uitgave van Planbureau voor de Leefomgeving, PBL-publicatienummer 3238.
Hallo allemaal,
Mijn naam is Kitty en zorg als partner mantelzorgster al bijna 14jaar voor mijn gehandicapte partner zzpvv Meerzicht /afasie na tia herseninfarct en hersenbloeding, dit verkreeg hij op 51 jarige leeftijd.
Ik wilde dat God het gaf dat hij 15 mantelzorgers had, hij heeft er maar 1 en dat ben ik.
Wie zoekt dit uit… Hoe komen ze in godsnaam aan deze onzin.
Dit wilde ik even kwijt,
Groetjes Kitty ♥