Mantelzorgbeleid moet niet draaien om “volhouden” maar om menselijkheid

Met gemengde gevoelens las ik het nieuwsbericht over het nieuwe mantelzorgbeleid van de gemeente Oss. De kop spreekt van een verschuiving: “meer focus op rust dan op waardering.” Dat lijkt op het eerste gezicht als een mooie ontwikkeling. Maar als mantelzorgveteraan kan ik het niet laten me af te vragen: gaat het hier echt om de mantelzorger, of draait dit beleid vooral om het overeind houden van een wankelend zorgsysteem?

Want laten we eerlijk zijn. De zorg kampt met personeelstekorten, stijgende kosten en een groeiende vergrijzing. In dat licht is het begrijpelijk dat de gemeente op zoek is naar manieren om de boel draaiende te houden. Maar zodra ik in het artikel lees dat mantelzorgers “hun zware taak zo langer vol kunnen houden”, gaan bij mij de alarmbellen af. Niet omdat ik tegen ondersteuning ben, integendeel, maar omdat de intentie telt. En die voelt hier deels ingegeven door eigenbelang.

Niets is vanzelfsprekend

Weer dreigt de mantelzorger vooral het sluitstuk van het systeem te zijn. Als de formele zorg tekortschiet, komt het op de schouders van mantelzorgers terecht. Dat noemen ze dan “informele zorg”, alsof het vanzelf spreekt. Maar het is geen vanzelfsprekendheid. Het is zwaar. Het is onbetaald, emotioneel uitputtend, en het tast relaties, werk en gezondheid aan. Wat ik in deze plannen mis, is erkenning van die realiteit.

Want wat in het artikel als een mooi voorbeeld werd geschetst, dat kinderen op basisscholen bedankjes maken voor mantelzorgers in hun dorp, of dat er een lunch georganiseerd wordt in een wijkhuis… Hoe superlief dat ook is, dit kunnen we toch niet als mantelzorgondersteuning zien? Dat doet mij meer denken aan al die evenementen op de dag van de mantelzorger. Het idee om oud-mantelzorgers als ambassadeur langs te laten gaan bij mantelzorgers die het zwaar hebben om steun te bieden en kennis uit te wisselen, die optie vond ik nog het meest waardevol in dit hele verhaal.

Woorden of daden?

De gemeente spreekt over het belang van tijdige bewustwording. Dat is belangrijk. Veel mantelzorgers beseffen pas dat ze mantelzorger zijn als ze al overbelast zijn. Maar dan? Wat gebeurt er als ze wel aan de bel trekken? Is er dan daadwerkelijk ruimte, hulp, opvang, respijtzorg? Of volgt er een folder en het advies om nog even door te zetten?

Beleid mag realistisch zijn, maar het moet ook eerlijk zijn. Als het doel van het beleid is dat mantelzorgers het langer volhouden, laten we dat dan hardop zeggen. Maar voeg daar dan ook de belofte aan toe dat de gemeente er daadwerkelijk ook voor ze naast staat. Niet pas als het misgaat, maar vanaf het moment dat de zorgtaak begint.

Ik weet inmiddels dat vertrouwen in beleid niet groeit door woorden, maar door daden. Door échte steun, juist als je als mantelzorger aan het wankelen bent. Het is te hopen dat dit nieuw te komen beleid geen mooie tekst is die de lasten beter verpakt, maar een handreiking die daadwerkelijk verlichting biedt.

Te kritisch?

En misschien ligt het aan mij, ben ik door mijn eigen ervaringen te wantrouwend geworden. Maar ik ben benieuwd: hoe lezen anderen dit artikel beleid? Zie jij in deze plannen vooral erkenning, of herken je mijn twijfels? Laat het weten in de reacties. Zo blijven we samen het gesprek voeren, zodat mantelzorg echt gezien én gesteund wordt!

Link naar het originele artikel (De Gelderlander)

Osse mantelzorgbeleid op de schop: meer focus op rust dan op waardering | Brabant | gelderlander.nl