Iedereen ziet de vakantie, niet de voorbereiding

“Iedereen ziet de vakantie. Niemand ziet de voorbereiding.”

Voor veel mensen begint een vakantie met het uitzoeken van een bestemming. Voor een gezin met een zorgintensief kind begint die vaak weken eerder.

We spraken met een jonge mantelzorger over vakantie met een zusje met een verstandelijke beperking. Wat voor anderen een paar koffers inpakken is, blijkt in de praktijk een maandenlange voorbereiding.

Als mensen vragen hoe jouw vakantie was, waar denken ze volgens jou dan niet aan?

“Dat die vakantie eigenlijk al weken eerder begon. Mensen zien foto’s van een camping of een zwembad en denken dat je lekker bent weggeweest. Ze zien niet wat eraan voorafgaat.”

“Voordat we überhaupt konden boeken, moesten we eerst uitzoeken of de accommodatie geschikt was. Is er een aangepaste badkamer? Zijn er trappen? Is het rustig genoeg? Is er een supermarkt in de buurt waar we de juiste voeding kunnen kopen? Kunnen we medische hulpmiddelen meenemen? Soms valt een bestemming al af voordat we überhaupt naar de prijs hebben gekeken.”

Dus spontaan een vakantie boeken zit er niet in?

“Nee, eigenlijk nooit. We vergelijken niet alleen hotels of campings. We zoeken ook uit waar de dichtstbijzijnde huisarts zit, hoe de zorg geregeld is en wat we doen als er iets onverwachts gebeurt. Je maakt automatisch allerlei noodscenario’s. Dat doe je niet omdat je negatief bent, maar omdat je verantwoordelijk bent.”

Hoe ziet de week voor vertrek eruit?

“Druk. Heel druk. Medicatie controleren. Extra medicijnen aanvragen. Hulpmiddelen nalopen. Reservekleding meenemen. Favoriete knuffel mee. Tablet opgeladen. Opladers niet vergeten. Soms nemen we zelfs spullen mee waarvan we hopen dat we ze niet nodig hebben, maar die wel rust geven als ze in de auto liggen.”

“Waar andere gezinnen twee koffers meenemen, vertrekken wij soms met een halve verhuizing.”

En onderweg?

“Lange autoritten zijn niet vanzelfsprekend. We plannen pauzes anders. Soms moet iemand juist even bewegen. Soms juist niet. We hebben altijd eten en drinken mee waarvan we zeker weten dat het goed gaat. Je leert flexibel zijn, want een planning kan ieder moment veranderen.”

Kun je op vakantie ook echt ontspannen?

“Ja, maar op een andere manier. Mensen denken soms dat wij de hele vakantie aan het zorgen zijn. Dat klopt niet. We genieten echt. Alleen blijf je wel verantwoordelijk. Je bent niet ineens mantelzorger af zodra je de grens over rijdt.”

“Als mijn zusje een slechte dag heeft, verandert de planning. Dan slaan we een uitstapje over. Dat vinden we niet erg. We zijn eraan gewend om te kijken naar wat wél kan.”

Wat levert zo’n vakantie jullie ook op?

“Juist heel veel. We maken herinneringen waar we nog jaren over praten. Mijn zusje geniet van kleine dingen waar anderen misschien aan voorbijlopen. Een speeltuin. Een ijsje. Een wandeling. Dat relativeert enorm.”

“En eerlijk gezegd leer je als gezin ontzettend goed samenwerken. Iedereen helpt. Iedereen denkt mee. Dat voelt heel vanzelfsprekend.”

Is er iets wat je mensen zonder zorgtaken graag zou willen meegeven?

“Vraag niet alleen of de vakantie leuk was. Vraag ook eens hoe het was om er te komen.”

“Want de vakantie begint voor veel gezinnen met een zorgintensief kind of een broer of zus met een beperking niet op de dag van vertrek. Die begint vaak weken eerder, met lijstjes, telefoontjes, voorbereidingen en keuzes die de meeste mensen nooit hoeven te maken.”

“En toch zouden we die vakantie niet willen missen. Niet omdat alles makkelijk is, maar omdat we daar, net als ieder ander gezin, herinneringen maken die veel belangrijker zijn dan alle voorbereiding.”