
Omgekeerde wereld
Marjolijn vlogde en blogde er afgelopen week al over. Het onderzoek onder vierhonderd verzorgenden en verpleegkundigen dat werd uitgevoerd door Investico, Trouw en De Groene Amsterdammer samen met V&VN, de beroepsvereniging Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland. Ook al doe ik de zorg voor manlief zelf, toch ben ik er in mijn hoofd nu al een paar dagen mee bezig. Het blijft namelijk maar voelen als de omgekeerde wereld.
Want wat blijkt tot mijn stomme verbazing uit dit onderzoek? Dat het belangrijk is dat verpleegkundigen en verzorgenden worden ondersteund als mantelzorgers meer worden ingezet. Zo luidt de kop van het artikel van V&VN waarin de resultaten van het onderzoek beschreven worden. Kunnen we het nog krommer maken dan het al is?
Ik hoor zo’n beetje iedereen- van politiek tot zorgorganisatie, via de media tot de vele initiatieven van zorgpersoneel zelf – immers steeds vaker roepen dat mantelzorgers meer moeten gaan zorgen, ook in het verpleeghuis, ook in het ziekenhuis. En nu vindt datzelfde zorgpersoneel dat zij extra ondersteund moeten worden als wij, de mantelzorgers, doen wat anderen vinden dat wij juist meer moeten gaan doen?! En de mantelzorgers? Die staan steeds vaker in de kou, ‘verzuipen’ zo langzamerhand in alles wat de mantelzorger moet of uit liefde voor zijn naaste gewoon, vaak jarenlang, doet.
Al die ballen die wij met elkaar hoog houden, en bijna niemand die er eens eentje voor ons wil vangen. Bijna niemand die praat over extra ondersteuning voor de mantelzorger. Erger nog, er wordt aan alle kanten beknibbeld. Op de zorg die in de thuissituatie gegeven wordt. Op huishoudelijke ondersteuning vanuit de Wmo. Door het ziekenhuis, dat patiënten steeds sneller naar huis stuurt. En door het verpleeghuis, waar mantelzorgers steeds vaker de gaten dicht moeten lopen.
Een paar cijfers uit het onderzoek:
- Meer dan de helft (!) van het ondervraagde zorgpersoneel ervaart geen vermindering van werkdruk door de inzet van mantelzorgers.
- Maar liefst 80% zegt dat de zorginstelling geen regels of afspraken heeft vastgelegd over de inzet van mantelzorgers.
- En dat terwijl 60% van het ondervraagde zorgpersoneel vindt dat inzet van mantelzorgers alleen een goed idee is als er duidelijke afspraken zijn.
- Meer dan de helft zegt niet te weten wie verantwoordelijk is wanneer een mantelzorger een fout maakt.
De conclusie van Investico, één van de onderzoekers, is dat zorgpersoneel geen vermindering van werkdruk ervaart door de inzet van mantelzorgers. En toch ‘moeten’ mantelzorgers meer zorg gaan verlenen, om diezelfde werkdruk te kunnen verminderen. Ik vind het krom. En een omgekeerde wereld. En weer praten onderzoekers en zorgmedewerkers over de mantelzorger. Wanneer gaat iemand nu eens met de mantelzorger praten? Wanneer worden wij eindelijk serieus genomen?
Help Stichting Mantelzorgelijk de stem van de mantelzorger zijn. Steun ons manifest. Laat van je horen. Wordt vriend van dit mooie platform. Alleen samen kunnen we een vuist maken. Alleen met elkaar kunnen we zorgen dat onze stem gehoord wordt en mee gaat tellen. Alleen gezamenlijk kunnen we voorkomen dat mantelzorgers straks echt het afvoerputje van de zorg geworden zijn.
Als ik zo de bevindingen lees die hier opgenoemd worden kan ik slechts één conclusie trekken: mantelzorgers moeten niet niet ingezet worden in verpleeghuizen, omdat dat leidt tot overbelasting van verpleegkundigen en verzorgenden. De juridische positie van de mantelzorger qua arbeidsrecht en allerlei wetgeving in de gezondheid is niet geborgd. Dit geldt ook voor het overnemen van verpleegkundige taken in de thuissituatie.
Uit ander onderzoek (uitgevoerd door mantelzorgelijk, zie ook het manifest van mantelzorgelijk) blijkt dat de mantelzorger al overbelast is. Het is dus gewoon onwenselijk om mantelzorgers voor allerlei taken in verpleeghuizen. Dat geldt ook voor het overnemen van verpleegkundige taken in de thuissituatie. Al met al een pleidooi om in te zetten op meer goed opgeleide zorgverleners in verpleeghuizen en in de thuissituatie.