Dubbele diensten: mijn leven als mantelzorger én zorgmedewerker

Hier op het platform delen we verhalen die ertoe doen. Verhalen die laten zien hoe mantelzorgers leven, voelen, zorgen, vaak op de grens van het houdbare. Onderstaande bijdrage ontvingen we van Gerda, die naast haar werk in de zorg ook mantelzorger is voor haar man. Haar verhaal laat weinig aan de verbeelding over, het raakt een gevoelige snaar.

Ervaringsverhaal

Ik werk 32 tot 36 uur in de zorg. Mijn man is opgenomen in een verpleeghuis, na ernstig hersenletsel door trauma en forse dementie.
Ik bezoek hem dagelijks, na mijn werk. En eerlijk gezegd: ik doe daar hetzelfde werk als op mijn eigen werk, maar dan onbetaald.

Mijn man wordt niet gedoucht als ik het niet doe, idem voor het scheren. Vaak moet ik hem verschonen omdat hij een verzadigde inco aan heeft. Veel tijd gaat op aan dagelijkse ADL-zorg, waardoor er nauwelijks momenten overblijven om gewoon samen te zijn, om te ontspannen.

Dit valt me zwaar. Het excuus dat ik krijg is dat mijn man vaak zorg weigert. Maar ik weet uit mijn eigen werk in de zorg dat het zoveel uitmaakt hoe het wordt aangeboden, en hoe iemand wordt meegenomen in dat proces.

Eerlijk gezegd: als ik kom, zie ik personeel vaak zitten of achter de laptop.

Soms krijgen we als contactpersonen berichten van het management met de vraag of het netwerk zorg kan leveren vanwege personeelstekort.

Wat Gerda hier met ons deelt, is geen uitzondering meer. Mantelzorgers zoals zij worden steeds vaker een onzichtbare schakel in een systeem dat kraakt. En hoewel hun inzet voortkomt uit liefde, kan en mag het niet de bedoeling zijn dat zij structureel de gaten opvullen in een tekortschietend zorgsysteem. Want stel dat zij straks uitvalt? Dat ze haar betaalde baan niet meer volhoudt omdat de onbetaalde zorg al haar energie opslokt? De zorg voor haar man zou “gewoon” doorgaan, hem zal ze nooit zo gauw in de steek laten.

Maar wie zorgt er dan voor haar?

Mantelzorg mag geen vanzelfsprekend verlengstuk zijn van een overbelast systeem. Het vraagt om meer dan alleen dankbaarheid. Het vraagt om bewust beleid, aandacht en échte gesprekken. Zorgorganisaties hebben de verantwoordelijkheid om niet alleen zorg over te dragen aan naasten, maar ook zorg te dragen voor hen. Dat begint met luisteren, met vragen: “Hoe gaat het met u, wat heeft u nodig om dit vol te houden?”

Zolang dat gesprek niet oprecht gevoerd wordt, blijft de mantelzorger de stille spil waarop het hele systeem draait, tot het niet meer kan….