Deel 6 -Je bent geen slechte mantelzorger omdat je soms boos bent

Er zijn gevoelens waar je als mantelzorger misschien liever niet over praat. Omdat je bang bent dat anderen je niet begrijpen. Of erger nog: omdat je jezelf erom veroordeelt.

Ik ken dat gevoel..

Toen ik na het overlijden van mijn moeder bij mijn vader ging wonen, zat ik midden in mijn eigen verdriet. Maar veel ruimte om te rouwen was er eigenlijk niet.

Mijn vader had na zijn hersenstaminfarct moeite met het omgaan van emoties. Wanneer ik verdrietig was en eens huilde, wist hij daar soms geen raad mee. Hij werd stil of boos en trok zich terug op zijn kamer. Dat vond ik ontzettend moeilijk. Want wat voel je dan?

Medelijden met je vader.

Verdriet om je moeder.

Maar óók verdriet om jezelf.

En soms werd ik daar dan weer boos om.

Allemaal tegelijk.

En alsof dat nog niet genoeg was, waren er periodes waarin mijn vader nauwelijks wilde eten en amper dronk. Ik werd er radeloos van. Want als iemand die je verzorgt niet wil eten of drinken, denk je al snel aan uitdroging en alle gevolgen die daar dan weer bij komen kijken. Dat leverde soms stevige discussies op.

En ja … dan dacht ik wel eens: “Als je toch niets meer wil, zoek het dan maar uit” Maar ik ging nergens, ik bleef. Want achter die boosheid zat bezorgdheid, en achter die bezorgdheid zat liefde.

Soms dacht ik dat mijn vader zich aanstelde. Tot later bleek dat hij toch weer een infectie onder de leden had. Zat ik vervolgens weer te janken aan de keukentafel omdat ik mij schuldig voelde. Omdat ik dacht had ik dit niet moeten zien? Had ik hem serieuzer moeten nemen?

Zo ging het soms, jarenlang: op en af. Een emotionele achtbaan die behoorlijk zenuwslopend kon zijn.

Gelukkig waren er ook veel mooie momenten. Want mijn vader was niet alleen de man die niet wou eten, boos werd of zich terugtrok. Hij was mijn vader waar ik ook veel mee kon lachen. Samen mooie dingen beleefd en herinneringen gemaakt. En misschien is dat wel precies waarom ik het zo lang heb kunnen volhouden.

Door de tijd begreep ik mijn vader ook beter. Hij was niet zomaar boos, onmacht speelde een grote rol. Zijn leven was veranderd. Zijn lichaam liet hem steeds meer in de steek en hij werd nog meer afhankelijk van anderen. Dat moet voor hem ook ontzettend moeilijk zijn geweest. En misschien gold dat voor ons allebei.

Hij verloor steeds meer zelfstandigheid en ik verloor steeds meer vrijheid. We moesten allebei leren leven met een situatie waar we niet om hadden gevraagd.

En jij dan?

Daarom wil ik dit ook graag meegeven aan andere mantelzorgers.

Je mag van iemand houden en tóch weleens ontzettend boos zijn. Je mag denken: “Ik ben hier helemaal klaar mee” en je mag verlangen naar een moment waarop niemand iets van je nodig heeft. Dat betekent niet dat je niet van die persoon houdt, het betekent dat je mens bent.

Mantelzorg bestaat nu eenmaal niet alleen uit liefdevolle momenten. Er kunnen ook irritatie, frustratie, verdriet, machteloosheid en boosheid bij horen. Soms zelfs allemaal op dezelfde dag.

En daar hoef je je niet voor te schamen.

Het is belangrijker wat je met die gevoelens doet dan dat je ze überhaupt hebt. Praat erover als het kan. Zoek iemand bij wie je eerlijk kunt zijn, iemand tegen wie je kunt zeggen: “Ik hou zielsveel van hem/haar, maar vandaag trek ik het even niet” Zonder dat je meteen het gevoel krijgt dat je jezelf moet verdedigen.

Want hoe vaak zeggen we eigenlijk tegen mantelzorgers dat ze sterk zijn? Best vaak. Maar misschien mogen we ook wat vaker zeggen: Je hoeft niet altijd sterk te zijn.

Je mag het moeilijk vinden.

Je mag huilen.

Je mag boos worden.

En je mag soms denken dat je het niet meer weet.

Dat maakt je geen slechte mantelzorger. Het maakt je een mens die probeert te zorgen voor iemand van wie hij houdt, terwijl het leven ondertussen behoorlijk ingewikkeld kan zijn. En misschien is dat wel de reden waarom we eerlijker over mantelzorg moeten praten.

Niet alleen over de mooie kanten, over liefde en dankbaarheid. Maar ook over de gevoelens waar je liever niet mee te koop loopt, want juist daar kan herkenning zitten.  Misschien leest iemand dit en denkt: “Oh… dus ik ben niet de enige die dit soms denkt”

Nee: je bent zeker niet de enige, en dat is precies wat ik je vandaag wilde meegeven.

Een moeilijke gedachte maakt je geen slechte mantelzorger – Het maakt je mens