skip to Main Content
Hoe Ga Je Verder Als Je Geliefde Er Niet Meer Is?

Hoe ga je verder als je geliefde er niet meer is?

In 2017 schreef Amy Krouse Rosenthal een hartverscheurend artikel voor de Modern Love sectie van de New York Times, met de titel “Misschien wil jij met mijn man trouwen”. In dit artikel legt Amy, 51, een kinderboekenschrijfster in het laatste stadium van ovariumcarcinoom, in de stijl van een persoonlijke advertentie uit waarom haar man, Jason Rosenthal, waar ze 26 jaar mee getrouwd was, een geweldige echtgenoot voor iemand anders zou kunnen zijn. (“Wacht. had ik al gezegd dat hij ongelooflijk knap is?” vroeg ze).

Haar missie: om Jason zeer publiekelijk toestemming te geven om geluk — en liefde — te vinden nadat zij gestorven was.

Het aangrijpende stuk ging viraal en werd door miljoenen over de hele wereld gelezen. Helaas stierf Amy tien dagen later.

In de nasleep van het artikel in de New York Times en het overlijden van Amy, kreeg het liefdesverhaal van Jason en Amy veel aandacht. Hij ontving duizenden brieven van lezers. Sommigen betuigden hun condoleances, anderen lieten hem weten dat ze persoonlijk in hem geïnteresseerd waren.

Als advocaat van beroep, ontdekte hij dat deze persoonlijke ervaring hem als een katapult op een andere pad schoot. Hij gaf een diep persoonlijke TED talk en schreef en sprak over rouw en over leven met zo’n verlies. In zijn boek, “Mijn vrouw zei dat jij misschien met mij wilt trouwen”, praat Jason, 55, over zijn rol als Amy’s mantelzorger en zijn nieuwe leven als weduwnaar en alleenstaande vader van drie kinderen.

Een van de redenen dat je dit boek wilde schrijven, was om mensen ‘door hun persoonlijke duisternis’ te helpen. Heeft het praten over Amy, haar ziekte en haar sterven geholpen jou geholpen met je verdriet?

Jason Rosenthal: dat wordt me vaak gevraagd, zelfs door mijn eigen familie. Het heeft een tijd geduurd, maar ik ben nu op een plek waar ik gewoon een diepe waardering heb voor wat ik en Amy hadden en het geweldige leven dat we samen deelden, vol liefde en plezier, eigenzinnigheid, familie. Vandaar dat ik er geen probleem mee heb om weer over Amy te praten, ook nu mijn leven verder gaat, want ze is gewoon iemand die het waard is om over te praten. Niet alleen over haar dood, ook over haar leven. Ze leefde zo’n prachtig leven.

Hoe ging je om met het feit dat je mantelzorger voor je vrouw werd?

JR: ik heb niet het idee dat er een soort handleiding is, dus ik sprong gewoon in het diepe. Mijn liefde voor Amy was zo diep dat ik alles deed om het einde van haar leven zo comfortabel en mooi mogelijk te maken.

Bij AARP (American Association of Retired People) adviseren we mensen om een mantelzorgteam samen te stellen. Had jij een team?

JR: hospicezorg aan huis geeft wel iets van ondersteuning, maar als ik eerlijk ben, het was geen bron van troost. Troost vond ik bij mijn dochter, die in feite haar studie aan de universiteit op pauze zette en hier thuis deelnam aan onze stervensbegeleiding. Ze was echt mijn partner, samen zorgden we voor Amy. Samen met mijn schoonmoeder, die met mij meeging naar de meeste doktersafspraken, heel veel aantekeningen maakte en gewoon haar ongelooflijke zelf was. Dus meestal waren we met z’n drieën en natuurlijk met mijn twee zoons erbij.

Heb je iets van hospice geleerd?

JR: je moet doen wat het beste is voor jou en je familie. Bij ons maakte muziek bijvoorbeeld een belangrijk deel van ons leven uit, en daarom heb ik instinctief gewoon een paar bronnen aangesproken. Een van mijn vrienden is een wereldbekende blues muzikant, en we hebben hem, samen met een vriend en medemuzikant, naar ons huis laten komen om wat muziek voor Amy te spelen. Er kwam ook een keer per week een muziektherapeute langs, en ik vroeg haar om wat liedjes te leren die Amy altijd heel mooi vond, zodat ze die samen konden zingen.

In het boek beschrijf je de unieke manier waarop vrienden contact hebben gezocht tijdens Amy’s ziekte.

JR: een goeie vriend van mij, hij is nou niet de meest expressieve persoon die ik ken, maar hij stuurde me geregeld een aantal van zijn favoriete songteksten om op die manier zijn gevoelens uit te drukken en te laten weten dat hij zich kon invoelen in onze situatie. Die teksten waren zo mooi, ze gingen over liefde en vriendschap. Een andere hele goeie vriend van ons liet, toen Amy in het ziekenhuis lag, elke zaterdag drie willekeurige gele dingen achter, dat kon een flesje mosterd zijn, een badeendje of een gele honkbal. (Een gele paraplu is het symbool voor Amy’s erfgoed)

Als stel praatten jullie openlijk over jullie laatste wensen. De meeste mensen zijn bang om die dingen te bespreken.

JR: Oh mijn God, ze zijn daar echt heel bang voor! Ik moedig mensen altijd aan om deze discussies eerder te hebben, als ze nog wat jonger zijn en gezond, en hun geheugen nog ongeschonden is. Wij hadden wel tijd — veel mensen hebben die tijd niet. We praatten over wat voor uitvaartdienst Amy wilde, of ze wilde dat er muziek werd gespeeld. En welke muziek dan, moest ik de muziek kiezen? Wilde ze dat bepaalde mensen iets zouden zeggen? Dat soort dingen. Het was erg belangrijk voor me.

Nadat Amy gestorven was kreeg jij paniekaanvallen. Wat vertel jij mensen over het rouwproces?

JR: Ik had niet veel ervaring met verlies, maar wat ik zou zeggen is, neem even pauze. Rouw is een zeer hardhandig beest, en het zal je keihard raken. Als de persoon iets voor je (heeft) betekent, zul je waarschijnlijk voor de rest van je leven op bepaalde momenten door verdriet overvallen worden, zeker als je van die persoon hield. Je moet het verdriet, de diepe gevoelens van verdriet en het het huilen — in welke vorm het zich dan ook voordoet, omarmen. Weet dat er een moment komt waarop de greep van verdriet iets losser wordt. Er zullen momenten van vreugde zijn die je verrassen.

Hoe heb jij je volwassen kinderen geholpen om met het verlies om te gaan?

JR: wat er aan het begin gebeurt, is dat je bezorgder bent om anderen dan om jezelf, en dat geldt zeker als je kinderen hebt. Ik denk dat je moet proberen om zo eerlijk mogelijk te zijn met je kinderen, ongeacht hun leeftijd. Ik heb zoveel van hen geleerd over dit proces. Ik rouw om het verlies van mijn vrouw, maar laten we eerlijk zijn, deze drie jonge mensen hebben hun moeder verloren. Vandaar dat we nog steeds openhartige discussies hebben over wat het voor hun betekent en hoe we elkaar door het verlies kunnen helpen.

Hoe is jouw kijk op het leven de afgelopen drie jaar veranderd?

JR: 100 procent. Ik bedoel, volkomen veranderd. Ik heb mijn carrière van 30 jaar als advocaat opzij gezet — hoewel ik de deur wel op een kier heb laten staan. Ik wil me richten op wat ik denk dat een zinvoller leven is voor mij. Eerst was dat het opzetten van de (Amy Krouse Rosenthal) stichting, wat geweldig is en van veel betekenis. Ik heb een kunstwerk laten maken om Amy te eren, en het heeft bijna twee jaar geduurd voordat ik van de gemeente toestemming kreeg om het in een openbare ruimte te plaatsen. Maar daar staat het nu, in alle rust. Als je het bezoekt dan wordt alles in je leven op dat moment een beetje langzamer en waardeer je die simpele momenten van rust — waar Amy het altijd over had — die we allemaal vaak aan ons voorbij laten gaan.

Je hebt nu weer een relatie, maar toen je begon met daten voelde je je ongemakkelijk in het openbaar. Je had het gevoel dat mensen je veroordeelden.

JR: ik zie mezelf niet als een jonge man, maar ik hoop zeker dat ik nog een aardig deel van mijn leven te gaan heb. Ik bedoel, ik was al 30 jaar niet meer op een ‘date’ geweest! Die eerste ongemakkelijke momenten dat je denkt wow, ben ik aan het vreemdgaan? Bedrieg ik de vrouw met wie ik zo lang getrouwd was? Natuurlijk niet. Je weet dat ze er niet meer is. Maar het is erg complex. Het is ook iets waar mensen niet veel over praten, maar ik denk dat het belangrijk is om daar wel over te praten. Ik ben niet gescheiden, het was niet zo dat ik niet meer van haar hield.

Er zal altijd een stukje van Amy in mijn hart zijn. En dat is oké.

http://www.aarp.org

Avatar

Mariette Otten McGovern

is vertaalster, musicus en werkt als taalcoach voor Rosetta Stone. Ze woont en werkt in Florida, in de Verenigde Staten.

Dit bericht heeft 0 reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Back To Top
X