skip to Main Content

Jaap spreekt

jaapblijftthuisMijn vader en ik kijken naar het paardspringen op televisie. Dat wil zeggen, hij kijkt vooral, ik ben met mijn gedachten ergens anders. Dan zegt hij ineens: Hé! En hij wijst naar de televisie. Daar is iets gebeurd en dat moeten ze weten, daar bij het EK in Aken. Mijn vader is door de jaren al regelmatig in gesprek geweest met de televisie. De heren Pauw en Witteman zijn vaak bij ons in de huiskamer geweest. Storend aanwezig, volgens mijn vader. Wilde hij iets aan mijn moeder kwijt, maar dan wel zonder dat P&W meeluisterden. Nam hij m’n moeder apart en wees dan op de televisie, wijsvinger op de lippen: Sssst. We zijn niet alleen. Feind hört mit. Of ging hij de discussie aan met wie er dan ook op de buis was. Die hij dan won, natuurlijk, altijd. Tevreden blik, zo dat heb ik even rechtgezet. Ja, praten kon hij, mijn vader, lullen als brugman.

In Aken is de commentator ook wakker: ‘Ai, dat is jammer, dat is een fout.’ Mijn vader: precies! Tevreden blik. Had hij allang gezien. Of is dat mijn uitleg? Heeft hij nou echt iets gezien of is dit gewoon toeval? Bij de WK atletiek loopt Dafne Schippers tegen hoofdzakelijk donkere atleten. Of zwart, zo u wilt. Of mochten we dat nou niet meer zeggen? Of juist wel? Hoe dan ook, mijn vader kijkt graag naar sport op tv. En naar mooie vrouwen, natuurlijk. Dan schreeuwt hij ineens: Hé! Een favoriete uitdrukking. En hij wijst naar de televisie. Volgens mijn moeder herkent hij mijn vrouw in één van de deelnemers, die wel wat gelijkenis vertoont. Mijn vrouw is Afrikaanse. Ook donker. Of zwart, kiest u maar. Loopt alleen niet de 100 meter onder de 11 seconden. Maar heeft mijn vader nou werkelijk haar herkend in een van de deelnemers? Wat bijzonder zou zijn, want hij herkent vrijwel niemand meer. En zij is pas laat in zijn leven gekomen – wij zijn 4 jaar getrouwd – en hij heeft haar al lange tijd niet meer gezien. Heeft hij haar nu herkend, of is dat onze uitleg?

Misschien doet het er niet heel erg toe. Is het eigenlijk altijd interpretatie. Want mijn vader is inmiddels een man van weinig woorden. Woordjes hooguit, nauwelijks zinnen meer, laat staan volzinnen. Vaak mompelt-ie iets waar je geen touw aan vast kunt knopen. Tenminste ik dan. Mijn moeder leest hem vaak nog wel, zo noemen we dat, zij begrijpt door z’n blik wat hij bedoelt. Ik lees hem minder goed. Meestal beweeg ik met hem mee, vraag ik: o ja, is dat zo? En daar reageert hij dan weer op. Wenkbrauwen omhoog, mond open: Ja! Dan ontstaat er soms een gesprek, puur op gevoel. En da’s ook wat waard. We zijn met elkaar en daar gaat het om.

Heel af en toe lijkt hij een helder moment te hebben. Zegt-ie ineens en to the point: Dat heb ik toch al gezegd! Of: Nee, dat wil ik niet! Of als er iets met kabaal op de grond valt: Jasses! Moet dat nou! Maar meestal is het simpel: Ja! En of dat dan een antwoord op je vraag is of niet, wie zal het zeggen?

Soms is er iets dat hij echt aan je kwijt wil en dat maar niet overkomt. Dat is moeilijk. Dan zie ik hem ongelooflijk zijn best doen om me iets duidelijk te maken en dat lukt maar niet. Uiteindelijk staakt hij dan de poging. Blik van berusting of meer nog machteloosheid. Wat gaat er dan in zijn hoofd om? Ik zou het zo graag weten. Om het te snappen, om hem te troosten, om er voor hem te zijn zoals hij er altijd voor mij was. Accepteert hij dat het niet meer lukt of kan hij er zich niet bij neerleggen? Wat dringt nog tot hem door, hoe werkt dat in z’n hersenpan? Dat blijft een raadsel. En hoezeer we met z’n allen ook een manier hebben gevonden om ermee om te gaan, dat maakt dat ik het soms toch even niet meer weet.

Avatar

Andre Beerda

André Beerda is freelance journalist en communicatie-deskundige. Hij werkte voor o.m. Man Bijt Hond, Netwerk en Altijd Wat. Maar hij is vooral de zoon van Jaap, die al zeker 9 jaar Alzheimer heeft. En van Fenny, die zo goed voor Jaap zorgt dat hij nog steeds thuis kan wonen. Over hoe bijzonder die alledaagse zorg kan zijn, gaat dit blog.

Dit bericht heeft 0 reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Back To Top
X